Το ECOCITY στο Circular Gaia Symposium 2026: Από τα Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά στις Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις

Η μετάβαση προς κυκλικές, ανθεκτικές και κλιματικά ουδέτερες πόλεις βρέθηκε στο επίκεντρο της συμμετοχής του ECOCITY στο 2ο Συμπόσιο Κυκλικής Γαίας (Circular Gaia Symposium 2026), που πραγματοποιήθηκε στις 9–11 Οκτωβρίου 2026. Στο πλαίσιο της θεματικής ενότητας «Κυκλικές Πόλεις» (Panel 14: Circular Cities), στις 10 Οκτωβρίου 2026, η Μαργαρίτα Χόνδρου-Καραβασίλη, Αρχιτέκτων, Πολεοδόμος και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ECOCITY, ανέδειξε την ανάγκη επαναπροσδιορισμού του τρόπου με τον οποίο σχεδιάζουμε, κατασκευάζουμε και διαχειριζόμαστε τις σύγχρονες πόλεις. Η παρέμβαση επικεντρώθηκε στη μετάβαση από το γραμμικό μοντέλο αστικής ανάπτυξης, που βασίζεται στην εξόρυξη, την κατανάλωση και την απόρριψη πόρων, προς ένα κυκλικό και αναγεννητικό μοντέλο, όπου τα υλικά επαναχρησιμοποιούνται, οι φυσικοί πόροι προστατεύονται και οι πόλεις προσαρμόζονται στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής.

Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά: Από τη Διακήρυξη στην Πράξη

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην πρωτοβουλία του ECOCITY για τα «Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά – Νέα Πρότυπα & Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις» και στη σχετική Διακήρυξη που υπογράφηκε στην Αθήνα στις 28 Απριλίου 2026. Η Διακήρυξη διαμορφώνει ένα κοινό πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ δημόσιων αρχών, επιστημονικών και τεχνικών φορέων, της βιομηχανίας κατασκευαστικών υλικών και περιβαλλοντικών οργανισμών, με στόχο την επιτάχυνση της απανθρακοποίησης του δομημένου περιβάλλοντος. Στο επίκεντρο βρίσκονται η μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος των κατασκευών, η προώθηση υλικών χαμηλού άνθρακα, η αξιοποίηση ανακυκλωμένων και δευτερογενών πρώτων υλών, καθώς και η ανάπτυξη κοινών προτύπων για την αξιόπιστη αξιολόγηση της περιβαλλοντικής επίδοσης των κατασκευαστικών προϊόντων. Παράλληλα, αναδείχθηκε η σημασία των Περιβαλλοντικών Δηλώσεων Προϊόντων (EPDs), της αξιολόγησης του κύκλου ζωής των υλικών και των ψηφιακών εργαλείων ιχνηλασιμότητας. Βασική επιδίωξη της πρωτοβουλίας είναι η μετάβαση από τις γενικές δεσμεύσεις σε συγκεκριμένες δράσεις, μετρήσιμα αποτελέσματα και ουσιαστικές αλλαγές στον κατασκευαστικό τομέα.

Η κυκλική πόλη ξεκινά από τη γειτονιά

Η συζήτηση επεκτάθηκε πέρα από τα κατασκευαστικά υλικά, αναδεικνύοντας την ανάγκη ολοκληρωμένου αστικού σχεδιασμού. Μια πραγματικά κυκλική πόλη δεν περιορίζεται στην ανακύκλωση. Προϋποθέτει την επανάχρηση υφιστάμενων κτιρίων, τη βιοκλιματική αρχιτεκτονική, τη βιώσιμη κινητικότητα, την αποτελεσματική διαχείριση του νερού και την ενσωμάτωση λύσεων βασισμένων στη φύση. Η δημιουργία πράσινων διαδρομών, η ενίσχυση της δενδροκάλυψης, η αξιοποίηση διαπερατών επιφανειών και η αναδιαμόρφωση του δημόσιου χώρου μπορούν να συμβάλουν στον περιορισμό της αστικής θερμικής νησίδας και στη δημιουργία πιο υγιών και ανθεκτικών γειτονιών. Ιδιαίτερη σημασία έχει η σταδιακή αναβάθμιση των υφιστάμενων αστικών περιοχών, με οικονομικά προσιτές και κοινωνικά δίκαιες παρεμβάσεις που αξιοποιούν τις υπάρχουσες υποδομές αντί να απαιτούν διαρκώς νέες κατασκευές.

Από τη γραμμική στην αναγεννητική πόλη

Το κεντρικό μήνυμα της παρέμβασης ήταν ότι η κλιματική ουδετερότητα δεν επιτυγχάνεται μόνο με τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων ή την εγκατάσταση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Απαιτεί έναν συνολικό μετασχηματισμό του αστικού περιβάλλοντος, από την επιλογή των κατασκευαστικών υλικών έως τον σχεδιασμό των μετακινήσεων, των δημόσιων χώρων και των αστικών οικοσυστημάτων. Η πρωτοβουλία του ECOCITY για τα Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, προωθώντας τη συνεργασία, την επιστημονική τεκμηρίωση, την ανάπτυξη νέων προτύπων και την ενσωμάτωση των αρχών της κυκλικής οικονομίας στον κατασκευαστικό τομέα. Η πόλη του μέλλοντος δεν είναι απαραίτητα αυτή που χτίζει περισσότερο, αλλά εκείνη που αξιοποιεί πιο έξυπνα όσα ήδη διαθέτει, καταναλώνει λιγότερους πόρους, αποκαθιστά τα φυσικά συστήματα και δημιουργεί καλύτερες συνθήκες ζωής.

Δείτε την παρουσίαση της κας Καραβασίλη “Green Construction Materials – New Standards & Climate-Neutral Cities” εδώ: