Δελτίο Τύπου – Συνυπογραφή Διακήρυξης «Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά & Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις»

Το ECOCITY, ο ΕΛΟΤ, το ΤΕΕ, η Ένωση Ελληνικών Τσιμεντοβιομηχανιών, η Περιφέρεια Δυτικής Ελλλαδας και η ΕΕΔΣΑ συνυπέγραψαν την Διακήρυξη «Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά – Νέα Πρότυπα και Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις» την Τρίτη 28 Απριλίου 2026.

Σε μία εκδήλωση με έντονο θεσμικό χαρακτήρα που σηματοδοτεί τη βιώσιμη ανάπτυξη και την απανθρακοποίηση του δομημένου περιβάλλοντος, ο Υφυπουργός Ανάπτυξης αρμόδιος για τη Βιομηχανία κ. Λαζαρος Τσαβδαρίδης τόνισε ότι η πράσινη ματάβαση αποτελεί βασικό πυλώνα του δομικού μετασχηματισμού τος οικονομιας ενώ ο Υφυπουργός Ανάπτυξης αρμόδιος για την Ερευνα και την Καινοτομία κ. Σταύρος Καλαφάτης σημείωσε ότι διανύουμε περίοδο κατά την οποία οι νέες τεχνολογίες πρέπει να ενταχθούν στον πυρήνα της στρατηγικης ανάπτυξης εξασφαλιζοντας την πράσινη και τη μεταψηφιακή μετάβαση.

Η Πρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Περιβάλλοντος της Βουλής, κ. Διονυσία Αυγερινοπούλου επισήμανε ότι η διασφάλιση της ποιότητας ζωής των πολιτών απαιτεί την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των πόλεων και την ολιστική μεταστροφή του αστικού μοντέλου που θα αντιστρέψει τα υψηλά επίπεδα της ρύπανσης και τη μεγάλη ενεργειακή καταναλώση σε βιωσιμότητα, περιβαλλοντικλη προστασία και ανθρώπινη ευημερία.

Η κ. Μαργαρίτα Καραβασίλη, μέλος του ΔΣ ECOCITY, τόνισε ότι η ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ αποτελεί κείμενο εθελοντικής δέσμευσης και κοινής αποδοχής όλων των συμπραττόντων φορέων και εστιάζει στην εισαγωγή καινοτόμων δομικών υλικών χαμηλού αποτυπώματος άνθρακα, την προώθηση της αειφόρου αρχιτεκτονικής και την ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας μέσω της επανάχρησης υλικών.

Επίσης, η ΓΓ του ΔΣ ECOCITY Δρ Ερη Μπιζάνη παρουσίασε τον «Οδηγό Ανακαίνισης» σύμφωνα με τον οποίο η χρήση δομικών υλικών απαλλαγμένων από τοξικές ουσίες συμβάλλει στην κλιματική ουδετερότητα και την προστασία της δημόσιας υγείας.

Στο πλαίσιο της συζήτησης που ακολούθησε σχετικά με την στρατηγικη εφαρμογής των αρχών της ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ αναδείχθηκαν οι προκλήσεις και οι ανάγκες των εμπλεκόμενων κλάδων προεξέχουσας της εκπαίδευσης των επαγγελματιών στα νεα υλικά και των κινήτρων για την αγορά.

Το κείμενο της Διακήρυξης διαμορφώθηκε μετά από μια εκτεταμένη περίοδο διαλόγου, εργαστηρίων και συνεργασίας (2022–2025), με τη συμμετοχή της δημόσιας διοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας, της βιομηχανίας και της κοινωνίας των πολιτών, διαμορφώνεται ένα κοινό πλαίσιο αρχών και προτεραιοτήτων για τη μετάβαση σε πράσινα κατασκευαστικά υλικά, ως βασικό πυλώνα για την επίτευξη κλιματικά ουδέτερων και κυκλικών πόλεων.

Η κλιματική κρίση καθιστά αναγκαίο τον ουσιαστικό επαναπροσδιορισμό του τρόπου με τον οποίο σχεδιάζονται, παράγονται και χρησιμοποιούνται τα δομικά υλικά. Η επίτευξη του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 απαιτεί την υιοθέτηση σαφών, αξιόπιστων και εναρμονισμένων προτύπων βιωσιμότητας, σε πλήρη ευθυγράμμιση με τις ευρωπαϊκές πολιτικές για την Πράσινη Συμφωνία, την κυκλική οικονομία και την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων.

Τα πράσινα κατασκευαστικά υλικά οφείλουν να ανταποκρίνονται σε μετρήσιμα κριτήρια περιβαλλοντικής απόδοσης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη μείωση των εκπομπών, στην εξοικονόμηση πόρων και στη βελτίωση της ποιότητας του δομημένου περιβάλλοντος. Παράλληλα, αναγνωρίζεται η ανάγκη ενίσχυσης της αξιοπιστίας των εργαλείων αξιολόγησης, μέσω εναρμόνισης των μεθοδολογιών και ενίσχυσης της διαφάνειας, ώστε να διασφαλίζεται η ορθή επιλογή υλικών και η αποφυγή στρεβλώσεων στην αγορά.

Η μετάβαση αυτή συνδέεται άρρηκτα με την εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας στον κατασκευαστικό τομέα, με έμφαση στη χρήση ανακυκλωμένων και επαναχρησιμοποιούμενων υλικών, στην αποδοτική χρήση των φυσικών πόρων και στην ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος των κατασκευών, τόσο μέσω της επιλογής υλικών χαμηλών εκπομπών όσο και μέσω της βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, με στόχο την ανάπτυξη κτιρίων μηδενικών εκπομπών.

Ταυτόχρονα, τα κατασκευαστικά υλικά διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση βιώσιμων και ανθεκτικών πόλεων, συμβάλλοντας στη βελτίωση του μικροκλίματος, στη μείωση της αστικής θερμικής επιβάρυνσης και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στην κλιματική αλλαγή.

Η επιτυχής υλοποίηση των παραπάνω προϋποθέτει:
• την ενίσχυση της εκπαίδευσης και κατάρτισης των επαγγελματιών
• την επικαιροποίηση και προσαρμογή του θεσμικού πλαισίου
• την εφαρμογή πράσινων δημοσίων συμβάσεων με σαφή και δεσμευτικά κριτήρια
• την ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου και εφαρμογής
• τον ενεργό ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στη διαχείριση πόρων και αποβλήτων

Παράλληλα, η προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς, μέσω της αξιοποίησης παραδοσιακών υλικών και τεχνικών, μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο βιώσιμης δόμησης, συνδέοντας το παρελθόν με τις σύγχρονες ανάγκες.

Η κατεύθυνση των χρηματοδοτήσεων προς βιώσιμες λύσεις και η ενίσχυση της τεχνικής επάρκειας των φορέων αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την επιτάχυνση της μετάβασης. Η μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερες και κυκλικά οργανωμένες πόλεις απαιτεί συντονισμένη δράση, συνεργασία και διαρκή δέσμευση όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Η παρούσα διακήρυξη αποτελεί κοινή βάση για την προώθηση μιας σύγχρονης, βιώσιμης και ανθεκτικής κατασκευαστικής δραστηριότητας, ικανής να συμβάλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής.

Την εκδήλωση τίμησαν επίσης με την παρουσία τους εκπρόσωποι της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΝ, της Αυτοδιοίκησης και της ακαδημαϊκής κοινότητας και της αγοράς.